భారతదేశం తన 80వ స్వాతంత్య్ర దినోత్సవాన్ని (ఆగస్టు 15, 2026) జరుపుకోవడానికి సిద్ధమవుతున్న వేళ, ఢిల్లీ ఎర్రకోట ప్రాంగణంలో ఒక అపూర్వ ఘట్టం ఆవిష్కృతం కాబోతోంది. దాదాపు ఎనిమిది దశాబ్దాల చరిత్రలో తొలిసారిగా ఎర్రకోట వేడుకల ప్రోటోకాల్లో రక్షణ శాఖ కీలక మార్పు చేసింది. ఈసారి జాతీయ గీతం ‘జనగణమన’కు కంటే ముందే జాతీయ గేయం ‘వందేమాతరం’ను ఆలపించనున్నారు.
ఎర్రకోట వద్ద మారనున్న కొత్త షెడ్యూల్:
- త్రివర్ణ పతాకావిష్కరణ: ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఎర్రకోటకు చేరుకుని జాతీయ జెండాను ఎగురవేస్తారు.
- వందేమాతరం ఆలపన: జెండా వందనం ముగిసిన వెంటనే తొలిసారిగా ‘వందేమాతరం’ గేయాన్ని ఆలపిస్తారు.
- జనగణమన ఆలపన: అనంతరం జాతీయ గీతమైన ‘జనగణమన’ను ఆలపిస్తారు.
- ప్రధాని ప్రసంగం: ఈ రెండు దేశభక్తి గీతాలాపనల తర్వాత ప్రధాని మోదీ జాతిని ఉద్దేశించి ప్రసంగిస్తారు.
ఈ విశేష ఘట్టంలో ప్రముఖులు, అధికారులు, విద్యార్థులతో కలిపి దాదాపు 27 వేల మందికి పైగా పాల్గొని ఒకే స్వరంతో ఈ గీతాలను ఆలపించనున్నారు.
ఈ మార్పు వెనుక ఉన్న చారిత్రక ప్రాధాన్యత:
ఇన్నాళ్లూ లేనిది ఈసారి ‘వందేమాతరం’కు మొదటి స్థానం ఇవ్వడం వెనుక బలమైన చారిత్రక, ప్రతీకాత్మక కారణాలు ఉన్నాయి:
- 150 ఏళ్ల మైలురాయి: బంకిమ్ చంద్ర ఛటోపాధ్యాయ 1870లలో రచించిన ‘వందేమాతరం’ రూపుదిద్దుకుని 2026 నాటికి 150 సంవత్సరాలు పూర్తవుతోంది. ఈ అమర గీత వారసత్వానికి, త్యాగాలకు ఘనంగా నివాళి అర్పించడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశం.
- స్వాతంత్య్రోద్యమానికి ప్రతీక: బ్రిటిష్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా సాగిన పోరాటంలో ప్రజల్లో జాతీయ చైతన్యాన్ని రగిలించి, విప్లవకారులను ఏకం చేసిన శక్తివంతమైన నినాదం ‘వందేమాతరం’.
- గణతంత్ర భారత స్వరంగా ‘జనగణమన’: 1950 జనవరి 24న రాజ్యాంగ సభ ‘జనగణమన’ను జాతీయ గీతంగా స్వీకరించింది. ఇది స్వతంత్ర, సార్వభౌమ భారతదేశ అధికారిక స్వరంగా నిలిచింది.
భారతదేశానికి స్వాతంత్య్రం రావడానికి ముందు ప్రజలను నడిపించిన చైతన్య గీతం ‘వందేమాతరం’ అయితే, స్వాతంత్య్రం వచ్చాక రాజ్యాంగబద్ధమైన భారత గణతంత్రాన్ని ప్రతిబింబించేది ‘జనగణమన’. అందుకే స్వాతంత్య్ర ఉద్యమ క్రమాన్ని ప్రతిబింబించేలా ముందుగా ‘వందేమాతరం’.. ఆ తర్వాత ‘జనగణమన’ ఆలపించాలని కేంద్ర ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది.
